Kronik böbrek yetmezliği ve osteoporozu olan hastalarda osteoporoz tedavilerinin kemik parametreleri üzerine etkisi

Abstract

Amaç: Çalışmamızda kronik böbrek yetmezliği ve osteoporozu olan hastalarda osteoporoz tedavileri ve kullanılan ilaçların etkilerini ve yan etkilerini kronik böbrek yetmezlik evresi dikkate alınarak değerlendirmeyi amaçladık. Gereç ve Yöntemler: Çalışmaya Bursa Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi, Endokrinoloji ve Metabolizma Bilim Dalı Polikliniğine Ocak 2015 – Haziran 2024 tarihleri arasında başvuran 43 hasta dahil edildi. Hastaların klinik bilgileri, biyokimyasal değerleri ve DXA verileri retrospektif olarak hastane bilgi yönetim sistemi aracılığıyla araştırılarak kaydedilmiştir. Bulgular: Hastaların %69,8‘inin kadın olduğu ve bunların %86,7‘sinin postmenopozal olduğu saptandı. Hastaların osteoporoz tedavi öncesi ve sonrası biyokimyasal değerlendirilmesinde böbrek fonksiyonlarında bir değişiklik olmadığı görüldü. Bisfosfonat tedavisi öncesi ve sonrası DXA verileri karşılaştırıldığında femur boyun KMY ve lomber total KMY‘nin arttığı görüldü. Tedavi alan hastaların KMY düzeylerine göre yanıt durumuna bakıldığında femur boyun için %92,7, femur total için %78, lomber total için %95,1‘inde tedaviye yanıt olduğu görüldü. Tedavi değişikliğine gidilen 9 hastanın DXA‘sı değerlendirildiğinde lomber total KMY‘de anlamlı artış saptandı (p=0,043). Hastalar D vitamini düzeyine göre (<20 IU ve ≥20 IU) gruplandırıldığında tedavi öncesi ve sonrası lomber total KMY'de her iki grupta istatistiksel olarak anlamlı artış saptanırken gruplar arasında farklılık saptanmadı. İlaçların yan etkileri açısından değerlendirildiğinde, 4 hastada (%9,3) yan etki tespit edildi. Bu yan etkilerin tamamının GIS yan etkisi olduğu görüldü. Sonuç: Çalışmamızda evre 1-3 KBY bulunan osteoporozlu hastalarda osteoporoz tedavilerinin sağlıklı kişilere benzer uygulanmasının etkin olduğu ve yan etkilerin benzer olduğu saptanmıştır. Evre 4-5 hastalar ile ilaç intolerasyonu nedeniyle tedavi değişikliğine gidilen hastalarda da tedavilere KMY'de yanıt alınmıştır. D vitamini düzeyine göre hastaların tedavi yanıtlarında farklılık olmadığı görülmüştür.Objective: In our study, we aimed to evaluate the effects and side effects of osteoporosis treatments and medications used in patients with chronic kidney disease (CKD) and osteoporosis, considering the stage of chronic kidney failure. Materials and Methods: The study included 43 patients who were admitted to the Endocrinology and Metabolism Department of the Bursa Uludağ University Medical Faculty Hospital between January 2015 and June 2024. The clinical data, biochemical values, and DXA (Dual-Energy X-ray Absorptiometry) results of the patients were retrospectively investigated and recorded through the hospital's information management system. Results: It was determined that 69.8% of the patients were women, and 86.7% of these women were postmenopausal. In the biochemical evaluation of the patients before and after osteoporosis treatment, no change in kidney function was observed. When DXA data before and after bisphosphonate treatment were compared, an increase in femoral neck BMD and lumbar total BMD was observed. When the treatment response was evaluated based on BMD levels of treated patients, treatment response was seen in 92.7% of femoral neck, 78% of total femur, and 95.1% of lumbar total BMD. In the DXA assessment of 9 patients whose treatment was changed, a significant increase in lumbar total BMD was found (p=0.043). When patients were grouped according to vitamin D levels (<20 IU and ≥20 IU), a statistically significant increase in lumbar total BMD was observed in both groups before and after treatment, but no difference was found between the groups. Regarding drug side effects, 4 patients (9.3%) experienced side effects. It was observed that all of these side effects were gastrointestinal in nature. Conclusion: In our study, it was determined that applying osteoporosis treatments to patients with stages 1-3 chronic kidney disease (CKD) similarly to healthy individuals was effective, and the side effects were similar. In patients with stage 4-5 CKD or those who required a change in treatment due to drug intolerance, a response in BMD was also achieved. There was no difference in treatment response based on vitamin D levels among patients.