Tarihsel süreç içinde Türkiye’de grev ve grev benzeri eylemler: 2015 Bursa Metal Eylemi ve eylemin 2017 grup toplu iş sözleşmesi üzerine etkilerine yönelik bir alan araştırması

Abstract

Sanayi Devrimi ile birlikte artan üretim, geniş bir işçi sınıfının doğmasına neden olmuştur. Bu dönemde işçi ve işveren arasında çıkar eksenli çatışmalar ortaya çıkmıştır. Bu çatışmalar sonunda işçi sınıfı kendi hak ve çıkarlarını korumak için grev ve grev benzeri eylemlere başvurmuştur. Türkiye'nin kurulduğu ilk dönemlerde geniş bir işçi sınıfının bulunmamasına karşın Türkiye’de birçok grev ve grev benzeri eylem yaşanmıştır. İzleyen yıllarda Türkiye’de grev ve grev benzeri eylemler çeşitlenerek gelişim göstermiştir. Türkiye 1961 Anayasası ile grev hakkını güvence altına almıştır. 1964 sonrası 1980 yılına kadar özellikle 1973 sonrası Türkiye’de önemli grev ve grev benzeri eylemler gerçekleşmiştir. 1980 sonrasında da dünyada ve Türkiye’de ekonomik ve siyasi düzeyde gerçekleşen dönüşümler grev ve grev benzeri eylemleri derinden etkilemiştir. Bu gelişmelere paralel olarak 2000 sonrasında, grev sayılarındaki azalmaya rağmen grev benzeri eylemlerin arttığı gözlemlenmektedir. Bu çalışma 2014 yılı sonrasında Bursa’da gerçekleşen grev ve grev benzeri eylemleri yarı yapılandırılmış mülakat tekniği ile derinlemesine yüz yüze görüşme tekniği kullanarak incelemektedir.

The increase in production with the Industrial Revolution has led to the emergence of the working class. In this period, some conflicts emerged between workers and employers. As a result of these conflicts, the working class has resorted to strikes and non-strike action to protect their rights and interests. Although there is no large working class in the first period there have been many strikes and non-strike actions in Turkey. The 1961 Constitution guarantees the right to strike. However, there were no expected explosions in strike numbers. In this context, strike and non-strike action have evolved over the years. After 1980, economic and political transformations deeply affected strikes and non-strike action. Increasing the influence of the neoliberal policies has necessitated the protection of the interests of the working class. Therefore, strike and non-strike action have increased. In this vii context, despite the decrease in the number of strikes, non-strike action have increased after 2000s. This study examines that strike and non-strike action in Bursa after 2014 with using depth interview method.