İmâm-ı Rabbânî'nı̇n Mektûbât'ı ve Mektûbât'ta öne çıkan tasavvufî kavramların ı̇lk dönem sûfîlerle mukayesesı̇

Abstract

İmâm-ı Rabbanî Ahmed el-Farûkî en-Nakşıbendî (ö. 1624) yaşadığı dönemde Hint coğrafyasında son derece etkili sûfi kimliğine sahip yetkin bir alimdir. Başta "Mektûbât" olmak üzere farklı alanlarda eserleri vardır. Mektûbât'taki mektupları talebesi Yâr Muhammed el-Cedîd el-Bedahşî et-Tâlekânî toplamıştır. Mektuplarında ve yazdığı eserlerde tasavvufî terbiyeye dair yeni bir bakış açısı sunan ve tasavvuf kültürüne yeni bir yorum kazandıran İmâm-ı Rabbanî; tasavvufta ahlakî eğitimi konu alan kavramları ve tasavvufî düşüncenin ince meselelerini ve terbiye sürecinde (sulûk) karşılaşılan hallere dair ince meseleleri ele almıştır. Tasavvuf tarihinde 16.yy ve 17.yy Hint coğrafyasında kaleme alınan "Mektûbât" adlı eserde dönemin ihtiyaç ve meselelerini mektuplarında bahsetmekte birlikte tasavvufî bazı kavramlara ve varlığa dair görüşlerine geniş bir şekilde yer verilmiştir. Bu çalışmada söz konusu kavramlar ilk dönem litaratüründeki sûfilerin görüşleriyle karşılaştırılarak ele alındı.Imam-i Rabbani Ahmed al-Farûkî en-Nakşibendi (d.1624) is a competent scholar with a highly influential Sufi identity in Indian geography. He has works in different fields, especially "Mektûbât". His student Yâr Muhammed el-Cedîd el-Badahşi et-Talekani collected the letters in the letters. Imâm-i Rabbani, who presents a new perspective on Sufi discipline in his letters and works and brings a new interpretation to Sufi culture; It has dealt with the concepts of moral education in Sufism and the subtle issues of Sufi thought and the subtle issues of the situations encountered in the process of education (suluk).In the work called "Mektûbât", which was written in the 16th and 17th centuries in the history of Sufism, in the Indian geography, the needs and issues of the period were mentioned in his letters, as well as some Sufi concepts and his views on existence. In this study, these concepts were discussed by comparing them with the views of the Sufis in the early literature.