Türk İslam Edebiyatı'nda Pend-nâmeler ve Levh-nâme: İnceleme - metin

Abstract

Bu çalışma, Türk İslam Edebiyatı'na ait bir yüksek lisans tezidir. Toplamda IV+160 sayfadan oluşmaktadır. Üç bölüme ayrılan bu tez, klasik bir inceleme-metin çalışması olarak adlandırılabilir. Tezde incelenen eser, kütüphane kayıtlarının aksine müellif olduğu ispatlanmaya çalışılan Mevlânâ Muhammed Emîn Müftîzâde'nin Levh-nâme adlı eseridir. Levh-nâme, 1744 yılında kaleme alınmıştır. Mesnevi nazım şekliyle yazılan bu eser, bir pend-nâme örneğidir. Toplamda 779 beyitten meydana gelmiştir. Eser, çeşitli başlıklarla farklı ahlaki konulardan bahsetmektedir. Bu özelliğiyle Attar'ın Pend-nâme'si ile benzerlik göstermektedir. Bu çalışmada, pend-nâmeler hakkında bilgi verilmiştir. Aynı zamanda edebiyatımızdaki pend-nâme örnekleri tablo hâlinde yüzyıllara göre sıralanmıştır. Ünik bir nüsha olan Levh-nâme'nin hem şekil hem de muhteva özelliklerinden bahsedilmiş ve metin transkripsiyonu yapılmıştır.

This study is a master-thesis on the field of Turkish Islamic Literature, and contains IV +160 pages. The study is divided into three chapters which can be addressed as a classical text examination. Contrasting literature, the literary work Levh-nâme which was studied in this thesis belongs to Muhammed Müftîzâde. Written in 1744, Levh-nâme, the text was designed in the frame of mesnevi poetry and it is an example for pend-nâme. It consists of 779 couplet. This literary work is about moral issues. From this aspect it has a similar characteristic with Attar's Pend-nâme itself. In this study, information about pend-nâme was provided. Besides, the pend-nâmes in Turkish literature was as well part of its chronology. As unique copy, Levh-name was studied with regard to both form and content, and transcripted afterwards