Sağlıklı genç yetişkin bireylerde farklı vücut pozisyonlarında ve parmaklarda ölçülen periferik oksijen satürasyon değerlerinin incelenmesi

Abstract

Bu çalışmanın amacı, sağlıklı genç yetişkin bireylerde farklı vücut pozisyonlarında ve parmaklarda ölçülen periferik oksijen satürasyon değerlerinin incelenmesidir. Araştırma, yarı deneysel tasarımda planlandı. Araştırmanın evrenini, Ocak 2024-Mayıs 2024 tarihleri arasında Bursa Uludağ Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesinde öğrenim gören öğrenciler/sağlıklı genç yetişkinler oluşturdu. Araştırmanın örneklemini ise araştırma sınırlılıklarına uyan toplam 200 gönüllü birey oluşturdu. Araştırma verileri, Birey Tanıtım Formu ve Periferik Oksijen Satürasyonu İzlem Formu kullanılarak toplanıldı. Her bir katılımcının dik oturur pozisyonda iken aktif elin işaret ve orta parmaklarına aynı anda pulse oksimetre yerleştirildi. Pulse oksimetre her iki parmakta da bir dakika süreyle bekletildikten sonra, ekranında en az üç saniye boyunca görülen stabil değerler kaydedildi. Daha sonra katılımcılar sırtüstü pozisyona getirilerek 10 dakikalık bir dinlenmenin ardından, aktif elin işaret ve orta parmağına yerleştirilen pulse oksimetre ile benzer şekilde ölçümler tekrar edildi. Araştırma verilerinin analizinde, Wilcoxon İşaretli Sıra testi, Mann-Whitney U testi, Kruskal Wallis testi, anlamlılık bulunması durumunda çoklu karşılaştırma testlerinden Bonferroni testi kullanıldı. Araştırmaya dahil edilen katılımcıların en yüksek periferik oksijen satürasyonu değerinin oturma pozisyonda iken orta parmaktan ölçüldüğü, bu değerin sırtüstü pozisyonda işaret ve orta parmaklardan ölçülen periferik oksijen satürasyonu değerlerinden istatistiksel açıdan anlamlı olarak yüksek olduğu bulundu (p<0.05). Oturma ve sırtüstü pozisyonunda iken ölçülen periferik oksijen satürasyonu değerlerinin ise işaret ve orta parmak değişkenlerinden etkilenmediği görüldü (p>0.05). Yapılan bu araştırmanın sonucunda; farklı vücut pozisyonlarına göre periferik oksijen satürasyon değerleri arasındaki farklılıkların olabileceği, oturma ve sırtüstü pozisyonda iken işaret ve orta parmaklardan ölçülen periferik oksijen satürasyonu değerlerinin ölçümünde anlamlı bir farklılık olmadığı sonucuna varıldı. Bu doğrultuda, periferik oksijen satürasyonu ölçümü tercihinde öncelikli olarak dik oturur pozisyonunda iken orta parmaktan ölçüm yapılması önerilmektedir.This study aims to examine peripheral oxygen saturation values measured in different body positions and fingers in healthy young adult individuals. The research was planned in a quasi-experimental design. The research population consisted of students/healthy young adults studying at Bursa Uludağ University Faculty of Health Sciences between January 2024 and May 2024. The research sample consisted of a total of 200 volunteer individuals who met the research limitations. The research data were collected using the Individual Introduction Form and Peripheral Oxygen Saturation Monitoring Form. A pulse oximeter was placed simultaneously on the index and middle fingers of each participant's active hand while they were in an upright sitting position. After the pulse oximeter was placed on both fingers for one minute, stable values seen on its screen for at least three seconds were recorded. Then, the participants were placed in a supine position, and after a 10-minute rest, similar measurements were repeated with a pulse oximeter placed on the index and middle fingers of the active hand. In the analysis of research data, the Wilcoxon Signed Rank test, Mann-Whitney U test, Kruskal Wallis test, and Bonferroni test, one of the multiple comparison tests, were used if significance was found. It was found that the highest peripheral oxygen saturation value of the participants included in the study was measured from the middle finger while in the sitting position, and this value was statistically significantly higher than the peripheral oxygen saturation values measured from the index and middle fingers in the supine position (p<0.05). It was observed that peripheral oxygen saturation values measured in sitting and supine positions were not affected by index and middle finger variables (p>0.05). As a result of this research, it was concluded that there may be differences between peripheral oxygen saturation values according to different body positions and that there is no significant difference in the measurement of peripheral oxygen saturation values from the index and middle fingers in sitting and supine positions. In this regard, when measuring peripheral oxygen saturation, it is recommended first to measure it from the middle finger while sitting in an upright position.