Poliester liflerinin iç yapısındaki değişikliklerin mekaniksel özelliklere ve boya alımına etkisinin incelenmesi

Abstract

PET esaslı poliester lifleri dünyada en çok üretilen sentetik lifleridir. Bu yüzden hem araştırmacıların hem de üreticilerin ilgisini çekmektedir. Üreticilerin istenen özelliklerde lif üretebilmek için, lifterin ince yapısı hakkında geniş bilgiye sahip olmaları gerekmektedir, özellikle kullanım yerine uygun mamullerin elde edilmesini ve son işlemlerin nasıl bir şekilde yapılması gerektiği belirlemek için ince yapının nasıl değiştiğini bilmek gerekmektedir. Yapılan çalışmada poliester lifterin çekimi, germesi ve termofıksajı sırasında ince yapısında meydana gelen değişiklikler teorik olarak incelenmiştir. Ayrıca ince yapı değişikliklerine bağlı olarak hem mekaniksel özelliklerinde hem de boya alımında meydana gelen değişiklikler incelenmiştir. Daha fazla bilgi edinmek için kaynakların özüne inilmeye çalışılmıştır. Ayrıca Korteks İplik fabrikasından FDY ve teksture iplikleri alınarak dört farklı sıcaklıkta ve üç farklı sürede fikse edilerek, ince yapıya bağlı mekaniksel özelliklerin ve boya alımının nasıl değiştİkleri hakkında deneysel çalışma yapılmıştır.

PET fibers are the most production fibers in the world. Therefore producer and researcher take important concem to these fibers. If producers want to produce fibers with desired properties, they must understand structure property relationship of PET fibers. The understanding of structure-property relationship gives information to select finishing process. In this study theoretically what kind of changes happen on fine structure under spinning, drawing and heat setting processes were investigated. The effects of the changes of fine structure on mechanical properties and dye-uptake behavior were searched. Broad references to reach more detailed information about fine structure changes and structure-property relationship were researched. In experimental study effect of heat setting temperature and time influences on fine structure changes, and how mechanical properties and dye uptake behavior are affected by these changes were investigated.