İnterstisyel Sistit hastalığında X-kromozomu inaktivasyonunun rolünün araştırılması

Abstract

İnterstisyel Sistit (Ağrılı Mesane Sendromu), tanımlandığı andan itibaren günümüze kadar henüz patofizyolojisi ve etiyolojisi tam olarak belirlenememiştir. Mesane ürotelyumunu kaplayan glikozaminoglikan (GAG) tabakasının deformasyonuyla beraber idrarın dolum aşamasında sinir uçlarını uyarmasıyla karakterize ağrılı bir hastalıktır. Sistoskopik incelemeler sonucunda hekimler tarafından Hunner lezyonlu ve lezyonsuz olarak sınıflandırılmaktadır. Hunner lezyonları ürotelyum yüzeyinde kılcal damar yoğunluğu ve kızarıklıklarla saptanır. Ancak hastalığın bu belirleyici özelliği vakaların yalnızca %20’sinde gözlemlendiğinden tanıyı da zorlaştırmaktadır. Genel olarak erkeklere oranla kadınlarda görülme sıklığı daha fazladır. Hastalığın moleküler mekanizması bilinmediği gibi kadınlarda bu oranın neden yüksek olduğu da bilinmemektedir. Bunun nedeni olarak hormon farkı, gebelik ve otoimmünite gibi hipotezler ortaya atılmıştır. Değerlendirilmesi gereken bir başka hipotez de X-inaktivasyon mekanizmasıdır. Dişilerde cinsiyeti belirleyen XX kromozom yapısı iken erkekler XY kromozom çiftine sahiptir. X kromozomu bulundurduğu 2000 gen bakımından Y kromozomundan daha büyüktür ve bu dozaj farkının ayarlanması için X kromozlarından biri inaktive olur. Doku bazında anneden ve babadan gelen X kromozomları rastgele bir mekanizmayla %50-%50 oranında inaktivasyona uğrar. Bu oranın saptığı durumlarda çeşitli hastalıkların ortaya çıktığı yapılan araştırmalarda rapor edilmiştir. Bu çalışma için klinik tanı ve tetkiklerinin yapılmasının ardından 70 hasta ve 86 sağlıklı gönüllüden alınan kan örneklerinden HUMARA testi yöntemiyle X kromozomu inaktivasyon paternleri araştırılmıştır. Hem sağlıklı hem de hasta bireylerde inaktivasyondan sapma yalnızca 4 örnekte gözlemlenmiştir. Hastalar için diğer 49 örnekte, kontroller içinse 48 örnekte herhangi anlamlı bir sapma gözlemlenmemiştir.

Since its identification, the pathophysiology and etiology of Interstitial Cystitis (Painful Bladder Syndrome) have not been fully determined. It is a painful disease characterized by the stimulation of nerve endings during the filling phase of the bladder due to the deformation of the glycosaminoglycan (GAG) layer covering the bladder urothelium. Through cystoscopic examinations, physicians classify the condition into Hunner lesion-positive and lesion-negative types. Hunner lesions are identified on the urothelium surface by capillary density and redness. However, since this defining feature is observed in only 20% of cases, diagnosis is challenging. Generally, the incidence of the disease is higher in women compared to men. The molecular mechanism of the disease is unknown, as is the reason for the higher prevalence in women. Hypotheses such as hormonal differences, pregnancy, and autoimmunity have been proposed as possible explanations. Another hypothesis to consider is the mechanism of X-inactivation. In females, sex is determined by the XX chromosome structure, while males have XY chromosome pairs. The X chromosome is larger than the Y chromosome in terms of the 2000 genes it contains, and one of the X chromosomes is inactivated to adjust for this dosage difference. In tissues, X chromosomes inherited from the mother and father undergo random inactivation at a 50-50 ratio. Research has reported that deviations from this ratio result in various diseases. For this study, after clinical diagnosis and examinations, blood samples were collected from 70 patients and 86 healthy volunteers. X chromosome inactivation patterns were investigated using the HUMARA test. Deviation from X-inactivation was observed in only 4 samples, both in healthy and patient individuals. No significant deviation was observed in the remaining 49 patient samples and 48 control samples.