Türkiye'de okul öncesi eğitim kurumlarında sanat temelli etkinliklerin görsel sanatlar eğitimi amaçları doğrultusunda değerlendirilmesi

Abstract

Çocuğun gelişiminde kritik dönemlerden biri olan okul öncesi eğitim dönemi, günümüz eğitim vizyonu, teknolojisi ve bilimsel veriler ışığında sadece ailenin vereceği bir eğitim olmaktan çıkarak okul öncesi eğitim kurumlarının sorumluluğunu arttırmıştır. Bu durum, verilen eğitimin niteliğinin ve kalitesinin değerlendirilmesini gerekli kılmaktadır. Bu araştırmada, okul öncesi eğitim kurumlarında uygulanan sanat temelli etkinliklerde, okul öncesi öğretmenlerinin yapmış olduğu uygulamaların incelenmesi, analiz edilmesi ve değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. Araştırma evrenini Türkiye'de okul öncesi eğitim kurumlarında eğitim veren öğretmenler, hedef evrenini ise Bilecik ilinde 2018-2019 eğitim-öğretim yılında okul öncesi eğitim kurumlarında görev yapan tüm öğretmenler oluşturmaktadır. Nitel araştırma desenlerinden çoklu durum çalışması ile yapılandırılan araştırmada veri çeşitliliğini sağlayabilmek ve farklı perspektiflerden durumu değerlendirebilmek amacıyla; yarı-yapılandırılmış görüşme, gözlem, doküman incelemesi ve anket teknikleri kullanılarak veri çeşitlemesi yapılmıştır. Tematik analiz ve içerik analizi teknikleri kullanılarak genel çerçevede beş tema elde edilmiştir. Temalar kapsamında elde edilen bulgular; okul öncesi dönemde sürekli değişen kapsam ve içeriğe sahip olduğu, öğretmenlerin uygulamalardaki amaç ve hedeflerinin gelişim alanlarına yönelik olarak düzenlemeye çalıştıkları, eğitim programında sanat eğitimine yönelik açıklamalarda bulunulmadığı, Bakanlığın verdiği kazanımların yeterince anlaşılmadığı, öğretmenlerin genel olarak etkinlikleri yapılandırmada çeşitli sorunlar yaşadıkları belirlenmiştir. Araştırmada öğretmenlerin uyguladıkları sanat etkinlikleri tüm yönlerden incelenip, yeterlilik ve nitelik yönünden analiz edilerek, öğretmenlerin sorun olarak belirttiği ve araştırmacının süreçte belirlediği sorunların açıklanması ve çözüm önerileri getirilmesi çalışmanın önemini arttırmaktadır.

Early childhood is a critical period in today's educational policies and educational research agenda. Nowadays, it is not seen as responsibility of family solely but instead early childhood education institutions increasingly having more responsibility. This increasing role and responsibility require a more careful focus and attention toward evaluation of early childhood education program contents and quality. Therefore, objective of this study is to analyze and evaluate art based practices and applications in early childhood classrooms conducted by early childhood teachers. The study universe consisted of early childhood teachers practicing in early childhood education institutions in Turkey. A qualitative research model, multiple-case studies design was employed in this study. Semi-structured interviews, observations, document analysis and survey questionnaires were employed to provide information diversification and to further contribute to internal validity measures. Thematic analysis and content analysis were used to emphasize, identify, and to analyze and interpret patterns of meaning within collected information. Emerging findings showed that practices and curriculum contents almost constantly changed; teachers are trying to adapt their practices to meet educational objectives based on developmental needs in various developmental areas; prescribed curriculum does not suggest neither explanations nor directions specifically for art education; educational objectives requisitioned by the State Department of Education, are not clearly defined, therefore not clearly understood; and teachers usually experienced various problems and difficulties in structuring classroom activities, tasks and practices. Lastly, art based classroom activities, tasks and practices were analyzed and evaluated in terms of content, quality, and effectiveness based on art educational objectives. Issues and problems emerged during analyses or reported by art teachers were clarified and discussed. Teaching strategies were also suggested based on specific issues encountered in the early childhood classrooms.