8. sınıf fen bilimleri dersinde medya seçiminin etkililiği üzerine bir araştırma: Karatahta ve akıllı tahta karşılaştırması

Abstract

Bu araştırmada aktif öğrenme yöntemiyle işlenen Fen Bilimleri dersinde, karatahta ile akıllı tahta kullanımının öğrencilerin akademik başarıları ve öğrenme deneyimleri üzerineki etkisinin incelenmesi amaçlanmaktadır. Araştırma, dijital teknolojilerin eğitim ortamlarında giderek yaygınlaştığı günümüzde, geleneksel öğretim araçlarının pedagojik etkisini yeniden sorgulamakta ve her iki medya türünün öğrenme süreçlerine nasıl katkı sağladığını karşılaştırmalı bir şekilde ele almaktadır. Araştırmada, karma yöntem deseni kapsamında nicel ve nitel veri toplama teknikleri bir arada kullanılmıştır. Deney grubunda akıllı tahta, kontrol grubunda ise karatahta kullanılarak 6 haftalık bir öğretim süreci yürütülmüştür. Nicel boyutta ön test - son test kontrol gruplu deneysel model benimsenmiş, nitel boyutta ise, her gruptan seçilen öğrencilerle yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiş ve öğrenci görüşleri içerik analizi yöntemiyle değerlendirilmiştir. Araştırmanın nicel bulguları, her iki grupta da ön test ve son test puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir artış olduğunu göstermiştir. Ancak, akıllı tahta ve karatahta kullanılan gruplar arasında akademik başarı açısından anlamlı bir farklılık tespit edilmemiştir. Bu sonuç, öğrenme çıktılarının büyük ölçüde, kullanılan pedagojik yaklaşıma ve öğretmen-öğrenci etkileşimine bağlı olduğunu, medya türünün tek başına belirleyici olmadığını ortaya koymaktadır. Nitel bulgular, öğrencilerin her iki tahta türüne ilişkin farklı deneyim ve algılarını yansıtmaktadır. Akıllı tahta kullanılan gruptaki öğrenciler, görsel ve işitsel zenginlik, motivasyon artışı ve teknik kolaylıklar gibi avantajlardan bahsederken; karatahta kullanılan gruptaki öğrenciler; adım adım anlatım, odaklanma ve etkileşim imkânları gibi konularda olumlu görüşler ifade etmişlerdir. Her iki grup da aktif öğrenme sürecinin kendilerine katkı sağladığını belirtmiş, ancak teknolojik altyapıya erişim ve öğretmenin teknoloji kullanım yeterliliği gibi faktörlerin önemine dikkat çekmişlerdir. Araştırma sonuçları, eğitimde teknoloji entegrasyonunun başarısının araçtan çok, bu aracın nasıl kullanıldığına bağlı olduğunu göstermektedir. Geleneksel ve dijital araçların birbirini tamamlayıcı nitelikte kullanılabileceği, öğretmenlerin pedagojik tercihleri ve sınıf dinamiklerine uygun medya seçimlerinin öğrenme sürecini zenginleştirebileceği anlaşılmaktadır. Bu doğrultuda, öğretmen eğitimleri ve okul altyapılarının iyileştirilmesine yönelik öneriler sunulmuştur.This study examines the impact of using blackboards and smartboards in science lessons delivered through active learning methods on students' academic performance and learning experiences. In today's educational environments, where digital technologies are becoming increasingly widespread, the research re-examines the pedagogical impact of traditional teaching tools and comparatively addresses how both types of media contribute to learning processes. The mixed-methods design employed a combination of quantitative and qualitative data collection techniques. A six-week teaching process was conducted, with smart boards used in the experimental group and blackboards in the control group. For quantitative analysis, a pretest – post-test control group experimental model was adopted, while semi-structured interviews were conducted with selected students from each group for qualitative analysis. Student opinions were evaluated using content analysis methods. The quantitative findings showed a statistically significant increase in pre-test and post-test scores in both groups. However, no significant difference in academic achievement was found between the smartboard and blackboard groups. These results suggest that learning outcomes depend largely on the pedagogical approach and teacher–student interaction used, rather than the type of media. The qualitative findings reflect the different experiences and perceptions of students regarding the two types of board. Those in the smart board group mentioned advantages such as visual and auditory richness, increased motivation and technical ease, while those in the blackboard group expressed positive views on topics such as step-by-step explanations, focus and opportunities for interaction. Both groups stated that active learning contributed to their learning, but emphasised the importance of factors such as access to technological infrastructure and teachers' proficiency in using technology. The research results show that the success of technology integration in education depends more on how the tool is used than on the tool itself. It is clear that traditional and digital tools can be used together, and that selecting media appropriate to teachers' pedagogical preferences and classroom dynamics can enrich the learning process. In this regard, recommendations have been made to improve teacher training and school infrastructure.