İklim değişikliğine uyum ve kentsel dayanıklılık ilişkisi

Abstract

İklim değişikliği, günümüzün küresel sorunlarından biri olarak, geleceğimizi ciddi şekilde tehdit etmektedir. Bu sorunun ana sebebi insan kaynaklı (antropojenik) faaliyetlerdir ve bu faaliyetlerin de en büyük odak noktasını kentler oluşturmaktadır. Nüfusun büyük bir kısmının yaşadığı kentler, hem iklim değişikliğine neden olan antropojenik faaliyetlerin merkezi hem de bu değişimin sonuçlarına karşı en savunmasız bölgelerdir. Kentlerin iklim değişikliğiyle mücadelede hem sorunun hem de çözümün bir parçası olduğu gerçeği, iklim değişikliğiyle kentleri bir arada ele almak gerekliliğini ortaya koymaktadır. Bu bağlamda, kentsel dayanıklılık, kentlerin iklim değişikliğine karşı nasıl daha dayanıklı hale gelebileceği konusunda kritik bir rol oynamaktadır. Bu çalışmada, iklim değişikliğine uyum ve kentsel dayanıklılık konuları üzerine yapılan çalışmaların bibliyometrik analiz ile incelenmesi amaçlanmıştır. Bu bağlamda, 3 Kasım 2024 tarihinde Web of Science veri tabanında ''adaptation to climate change'' AND ''urban resilience'' anahtar kelimeleri ile ''tüm alanlar'' seçilerek yapılan araştırmada, geçmişten 3 Kasım 2024 tarihine kadar olan tüm yılları içeren bir tarama yapılmış ve 2.626 sonuca ulaşılmıştır. Elde edilen veriler, VOSviewer yazılımı kullanılarak görselleştirilmiştir. Bu kapsamda, Ayyoob Sharifi, Christine Warmsler, Timon McPhearson ve Sara Meerow en fazla yayına sahip yazarlar olarak öne çıkarken, Niki Frantzeskaki, Sara Meerow ve Joshua P. Newell yayınlarına en yüksek atıf alan araştırmacılar arasında yer almıştır. ABD ve İngiltere, bu alandaki yayın üretiminin merkezinde bulunan ülkeler iken, Arizona State University, University College London (UCL), Columbia University ve University of Melbourne gibi kurumlar, kurumsal iş birlikleri ağının merkezinde konumlanmıştır. Anahtar kelime analizinde ise “climate change”, “resilience”, “adaptation”, “urban resilience” ve “climate change adaptation” gibi kavramların literatürde en sık tekrarlanan kelimeler olduğu görülmüştür. Bu analizler, alandaki en etkin yazarları, ülkeleri, kurumları ve kavramsal odakları belirleyerek, bunlar arasındaki ilişkileri kapsamlı bir şekilde ortaya koymuştur. Çalışma, iklim değişikliğiyle mücadelede kentsel dayanıklılığın bilimsel açıdan önemini vurgularken, farklı ülkelerden araştırmacıların ve kurumların bu konudaki katkılarına dair önemli bilgiler sunmaktadır.

Climate change is one of the major global challenges of our time and poses a serious threat to our future. The main cause of this problem is human-induced (anthropogenic) activities, and cities constitute the primary focus of these activities. As the majority of the population resides in urban areas, cities are not only the centers of anthropogenic activities that contribute to climate change, but also the most vulnerable areas to its consequences. The fact that cities are both part of the problem and the solution in addressing climate change highlights the necessity of considering urban areas in conjunction with climate change. In this context, urban resilience plays a critical role in understanding how cities can become more resilient to the impacts of climate change. This study aims to examine the literature on climate change adaptation and urban resilience through a bibliometric analysis. Accordingly, a search was conducted in the Web of Science database on November 3, 2024, using the keywords “adaptation to climate change” AND “urban resilience” across all fields. This search included all years up to November 3, 2024, and resulted in 2,626 publications. The data obtained were visualized using the VOSviewer software. In this analysis, Ayyoob Sharifi, Christine Warmsler, Timon McPhearson, and Sara Meerow emerged as the most prolific authors, while Niki Frantzeskaki, Sara Meerow, and Joshua P. Newell were identified as the most highly cited researchers. The United States and the United Kingdom were found to be the leading countries in terms of publication output. Institutions such as Arizona State University, University College London (UCL), Columbia University, and the University of Melbourne stood out as central nodes in the network of institutional collaborations. Keyword analysis revealed that terms such as “climate change,” “resilience,” “adaptation,” “urban resilience,” and “climate change adaptation” are among the most frequently used concepts in the literature. These analyses comprehensively reveal the most influential authors, countries, institutions, and conceptual focuses in the field, along with the relationships among them. The study highlights the scientific significance of urban resilience in combating climate change and provides valuable insights into the contributions of researchers and institutions from different countries